ដើម្បីយុវវ័យ ដោយយុវវ័យ

និយាយដោយបើកចំហរអំពីការរួមភេទ ទំនាក់ទំនង និងរាងកាយ

សៅសុភនាថ អាយុ២៥​ឆ្នាំ បាន​និយាយថា “ខ្ញុំ​បាន​​រៀននៅក្នុង​ថ្នាក់ជីវវិទ្យា​ អំពី​រាងកាយ​មនុស្ស និង​ផ្នែកនៃការបន្តពូជ​ជាដើម ប៉ុន្តែ​នៅពេល​នោះ មិន​មាន​ការ​បង្រៀន​អំពីស៊ីជំរៅអំពីចំណោះដឹងទាក់ទងផ្លូវភេទទេ។”

ក្នុង​នាម​ជាសហ​ស្ថាបនិក​ម្នាក់នៃ​ “​ដុះស្លាប” ដែលជា​វេទិកាផ្សព្វផ្សាយ​ឌីជីថល​មួយ ផ្តោត​ទៅលើ​សិទ្ធិសុខភាពផ្លូវភេទនិងបន្តពូជ (SRHR) របស់​យុវវ័យ សៅសុភនាថ​កំពុង​តែកសាង​ការ​អប់រំ​ដល់​មនុស្ស​វ័យក្មេង ដែល​ជាអ្វី​ដែល​គាត់​គួរទទួល​បាន​ កាល​ដែល​គាត់នៅ​វ័យ​ជំទង់។

ដោយ​ធំធាត់​ឡើង​នៅ​ក្នុង​រាជធានី​នៃ​ប្រទេស​កម្ពុជា ការ​សិក្សាអប់រំ​អំពី SRHR របស់​គាត់​មិន​ខុស​ពី​ស្ត្រី​វ័យ​ក្មេង​នៅ​កម្ពុជា​ដទៃ​ទៀត​ទេ។ ការ​និយាយ​អំពី​ការ​រួមភេទ ការ​ពន្យារកំណើត សុខភាព​រដូវ និង​ប្រធាន​បទអំពី SRHR ដទៃទៀត​ជាប្រធានបទ​ដែល​មិន​ត្រូវបាន​លើកទឹកចិត្ត​ឲ្យ​នារី​វ័យក្មេងនិយាយទេ ដែល​ធ្វើឲ្យ​ នារី​វ័យ​ក្មេង​ជាច្រើន​មិនមាន​ព័ត៌មាន​មូលដ្ឋាន​ទាំងនេះ និង​មានសំនួរដូចជា​៖

  • មធ្យោបាយពន្យារកំណើតបែបទំនើបណាខ្លះដែលអាចការពារជំងឺកាមរោគ?
  • តើគេអាចទទួលសេវាកម្មពន្យារកំណើតនៅទីណាដែរ?
  • តើកងដាក់ក្នុងស្បូន (IUD) អាចចល័តក្នុងរាងកាយបានដែរឬទេ?
  • ប្រសិនបើខ្ញុំមានផ្ទៃពោះ តើទារកនឹងកើតមកមានកងដាក់ក្នុងស្បូន (IUD) នៅក្នុងខ្លួនមែនទេ?
  • តើមានស្រោមអនាម័យសម្រាប់ស្ត្រីឬទេ?

ដោយមិនមាន​ការអប់រំ​អំពីការរួមភេទនៅ​សាលា ធ្វើឱ្យ​ឪពុកម្តាយ និង​មនុស្សពេញវ័យដទៃទៀតគេទុកចិត្ត​បាន ក្លាយ​ទៅ​ជាប្រភពព័ត៌មាន​ចំបង សម្រាប់​យុវវ័យ​នៅកម្ពុជា។ ប៉ុន្តែ​នៅពេល​គាត់​ត្រូវការ​ព័ត៌មាន​អំពី​ប្រធានបទ​គាត់​មិនអាច​ទទួល​បាន​ពី​មនុស្ស​ធំទាំងនោះ យុវវ័យ​ត្រូវការ​វេទិកាមួយ​ដែល​មានសុវត្ថិភាព និង​មិនមាន​ការវាយតម្លៃមិនល្អចំពោះគាត់ ដើម្បី​ពួកគាត់​អាច​ស្វែងយល់​បន្ថែម។

ក្រុមការងារ “​ដុះស្លាប” ក៏បង្កើត​ឱ្យ​មាន​វេទិកានេះ​ឡើង។

ដោយ​ធ្វើជា​ដៃគូ​ជាមួយ​គម្រោងលើកកម្ពស់ឥរិយាបថ​ប្រកបដោយ​សុខុមាភាព (PHB) ដែល​បាន​ផ្តល់​នូវ​ការ​គាំទ្រផ្នែក​បច្ចេកទេស និង​ទិន្នន័យ​ផ្សេងៗ “​ដុះស្លាប” បាន​អនុវត្ត​យុទ្ធនាការ​ដ៏​មាន​ភាពជោគជ័យ​មួយ ដើម្បី​ជួយ​ដល់​យុវវ័យ​កម្ពុជា ទទួល​បាន​នូវ​ព័ត៌មាន​ដែលរក្សាការ​សំងាត់និង​អាចទុកចិត្ត​បាន អំពី​ការ​រួមភេទ ទំនាក់ទំនង និង​រាងកាយ​មនុស្ស​។

ការងារ​របស់​ “​ដុះស្លាប” ត្រូវបាន​ទទួល​ស្គាល់​ដោយគម្រោង PHB ដែល​ជា​គម្រោង​ទទួលថវិកា​ពី USAID ចំពោះ​កិច្ច​ខិតខំប្រឹងប្រែងក្នុងការ​លើកំពស់ការ​យល់ដឹង​អំពី SRHR តាមរយៈប្រព័ន្ធអ៊ីនធើនែត ដែល​បានទៅដល់​យុវវ័យកម្ពុជាប្រមាណ ៨០០០ ០០០ នាក់។

ដុះស្លាប និង PHB បានរួម​គ្នា ដើម្បីពង្រីក​ការងារ​នេះ ដោយ​បាន​បង្កើន​ចំនួនអ្នកដែល​បាន​ទទួល​សារ​អប់រំ​ ដល់​ទៅ​រាប់លាននាក់ តាមរយៈប្រព័ន្ធអ៊ីនធើនែត។

ជជែកអំពីប្រធានបទរសើប

តាមរយៈភាពជាដៃគូជាមួយ​គម្រោង PHB យុទ្ធនាការ​ “ពីរនាក់​បាន​ហើយ” ត្រូវបាន​បង្កើត​ឡើង​ដើម្បីច្រានចោល​នូវ​ការយល់ខុស​ផ្សេងៗ និង​ផ្តល់ព័ត៌មាន​អប់រំ​យុវវ័យ​នៅ​កម្ពុជា អំពី SRHR និង​មធ្យោបាយ​ពន្យារកំណើតទំនើប។ ដោយសារ​ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ​សង្គម មាន​ប្រជាប្រិយភាព​ក្នុង​ចំណោម​យុវវ័យ​កម្ពុជា ដុះស្លាប​បាន​ប្រើប្រាស់​ហ្វេសប៊ុក​ជាវេទិកាចំបងនៃ​យុទ្ធនាការ​នេះ ក្រៅពីនោះ​ក៏មាន​ Youtube channel វែបសាយ និង​ chatbot ផងដែរ។ ការ​ប្រើប្រាស់​ប្រព័ន្ធ​ទាំងនេះ បាន​ជួយឱ្យ​យុទ្ធនាការ​នេះ បាន​ទៅដល់​មនុស្ស​វ័យក្មេង​នៅ​កម្ពុជា តាមរយៈវេទិការ​ដែល​ពួកគេ​ប្រើប្រាស់​ស្រាប់​ក្នុងការទទួល​បាន​ព័ត៌មាន​ផ្សេងៗ​។

យុទ្ធនាការ​នេះ​មានគោលដៅដូចតទៅ៖

  • លើក​កម្ពស់​ការ​យល់​ដឹង – មាតិកា​ជា​ពហុប្រព័ន្ធ​ផ្សព្វផ្សាយ ត្រូវបាន​បង្កើត​ឡើង​ដើម្បី​ជំរុញ​ការ​យល់​ដឹង​លើ​សារ​សំខាន់​ៗនៃ SRHR ដោយរួមមានសំនួរចំលើយ អត្ថបទ​អប់រំ ការសន្ទនា និង​វីដេអូ​ខ្លីៗ ធ្វើឡើងដើម្បីជាការ​ចាប់ផ្តើម​ឱ្យមានការជជែក និងចែករំលែកព័ត៌មានអំពីការពន្យារកំណើត​បែបទំនើប​ ។
  • ការ​ចូលរួម​ពីយុវវ័យ – យុទ្ធនាការ​នេះ​មានបំណង​សម្របសម្រួល​ឲ្យ​មាន​ការ​សន្ទនាអំពី SRHR ដើម្បី​ជួយ​ក្នុងការ​ឲ្យ​មាន​ការចូលរួម​ពី​យុវវ័យ។ ឧទាហរណ៍ chatbot បាន​ផ្តល់​ឲ្យ​យុវវ័យ​នូវ​ឱកាស​ក្នុងការ​សួរសំនួនិង​ពិភាក្សា​សំនួរ​ដែល​ទាក់ទង​នឹង SRHR នៅ​ក្នុង​វេទិកាមួយ​ដែលមាន​សុវត្ថិភាព និង​មិនមាន​ការ​វាតម្លៃមិនល្អ។
  • ការជំរុញ​សកម្មភាព – ដើម្បីជួយពង្រីក​ការ​គ្របដណ្តប់​នៃវេទិកានេះ អ្នកប្រើប្រាស់ហ្វេសប៊ុកនិង​វែបសាយ ត្រូវបាន​លើកទឹកចិត្ត​ឲ្យចែករំលែកព័ត៌មាន និងបង្កើតជាការសន្ទនាគ្នា អំពីប្រធានបទ SRHR ។ ក្រៅពីនេះ យុទ្ធនាការក៏បាន​ផ្តល់​នូវ​ព័ត៌មានស្តីពីទីតាំងដែល​គេអាចទទួល​សេវា SRHR ផងដែរ។

យុទ្ធនាការ​ “ពីរនាក់​បាន​ហើយ” និង​ភាពជាដៃគូ​រវាង PSI និង​ដុះស្លាប គឺដើម្បី​ធានា​បាន​ថាមនុស្ស​វ័យ​ក្មេងនៅ​កម្ពុជា មាន​ការ​គាំទ្រ​ក្នុង​ការ​សម្រេចចិត្ត​ដោយ​មាន​ព័ត៌មាន​គ្រប់គ្រាន់ ដែល​នាំ​ឱ្យ​មាន​អត្ថប្រយោជន៍ដល់​សុខភាព​ សុខុមាលភាព និងអនាគត។ PSI​ ធ្វើការ​បង្កើន​សមត្ថភាព​របស់​ដុះស្លាប​និង​ថវិកា សម្រាប់​បង្កើត​មាតិកា​ប្រកប​ដោយ​ភាព​ច្នៃ​ប្រឌិត ព្រមទាំង​ផ្សារភ្ជាប់​ពួកគេ​ទៅ​អ្នក​ជំនាញផ្នែក​សុខភាព។ ដុះស្លាប​ ធានា​បាន​ថា​មាតិកា​នៃយុទ្ធនាការ​មាន​លក្ខណៈ​ទាក់ទាញ​និង​សមស្រប​សម្រាប់​យុវវ័យ​កម្ពុជា និង​ជួយ​កំណត់​យក​ influencers មក​ធ្វើជា​ដៃគូផង​ដែរ។

សម្រាប់​ដំណាក់កាល​ទី​១ យុទ្ធនាការ​នេះ​បាន​ប្រើប្រាស់​ពហុ​ប្រព័ន្ធ​ផ្សព្វផ្សាយ​ និងមាតិកា​អប់រំ ដោយរួមមាន​វីដេអូ​ពីអ្នក​ជំនាញ​សុខភាព។ ដោយ​ជាផ្នែក​មួយ​នៃ​យុទ្ធនាការ​នេះ​ផងដែរ យុវជន​យុវនារី​បាន​ផ្ញើសំនួរ​ SRHR ជាអនាមិក ហើយ​ដុះស្លាប​បាន​ប្រើប្រាស់​សំនួរ​នេះដើម្បី​បង្កើត​មាតិកាថ្មីៗ​។ PSI ធ្វើការ​ជាមួយ​ដុះស្លាប​ដើម្បី​ផ្សព្វផ្សាយ​មាតិកា​ទាំងនេះ និង​បង្កើន​សហគមន៍​ប្រព័ន្ធ​ផ្សព្វផ្សាយ​សង្គម​នៃ​យុវជន​យុវនារី​កម្ពុជា។

ដោយដំណាក់កាលទី១ នៃយុទ្ធនាការនេះ​បាន​បញ្ចប់ទៅ​ហើយ ហើយដំណាក់កាលទី២ នៃយុទ្ធនាការនេះ​នឹង​បន្ត​ផ្តោត​ទៅលើ​មធ្យោបាយ​ទំនើប នៃការ​ពន្យារកំណើត ប៉ុន្តែ​ដំណាក់កាលទី២នេះ នឹង​ប្រើ​មាតិកាផ្សេងវិញ ដូចជា​ podcasts គំនូររឿង និង​ការធ្វើ​ដៃគូ​ជាមួយ​អ្នកបង្កើត​មាតិកាដទៃទៀត ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​។ តាមរយៈកិចការ​ទាំងអស់​នេះ អង្គការ PSI នឹង​សម្របសម្រួល​ទំនាក់ទំនង ដើម្បីជួយដល់​ក្រុមការងារ​ដុះស្លាប ក្នុង​ការ​បង្កើន​ឥទ្ធិបាល​នៃកិច្ចការ​របស់​ខ្លួន ទោះបីជា​នៅពេលដែលយុទ្ធនាការ​នេះចប់ក៏ដោយ​។

ឥទ្ធិពលនៃកម្មវិធីសុខភាពដែល​ចូលរួមអនុវត្តដោយយុវជន

យុវជនគឺជាដៃគូ ក្នុងការបង្កើត ការសម្រេច និងការអនុវត្តយុទ្ធនាការនេះ ដោយធានាថាខ្លឹមសារ គឺបង្កើតឡើងដោយយុវជន និងសម្រាប់យុវជន។ ក្រុមការងាររបស់ ដុះស្លាប បានធានាថា សំណួរដែលបានផ្ញើពីទស្សនិកជនតាមរយៈប្រព័ន្ធអនឡាញ​ ត្រូវបានឆ្លើយតបទៅវិញ ហើយ​វេទិកាឌីជីថលដែលយុវជនកំពុងប្រើប្រាស់ស្រាប់ ត្រូវបានប្រើប្រាស់ និង ព័ត៌មានដែលបានចែករំលែក គឺមានប្រយោជន៍ ព្រមទាំងគួរឲ្យចាប់អារម្មណ៍ ពីសំណាក់អ្នកដែលមានអាយុស្របាលពួកគាត់ ។

ជាលទ្ធផល យុទ្ធនាការ “ពីរនាក់បានហើយ” បានទៅដល់មនុស្សជាង ៤,៣ លាននាក់ ក្នុងដំណាក់កាលដំបូងរបស់ខ្លួន ដោយមានអ្នកប្រើបណ្តាញសង្គមជាង ៣០ ០០០​ នាក់ នាក់បានចូលរួមបញ្ចេញមតិ ចែករំលែក និងចុចប៊ូតុង Like ហើយជាង ១៥ ០០០ នាក់បានចូលរួមមើលទំព័រវែបសាយរបស់យុទ្ធនាការនេះ។

សំខាន់បំផុតនោះ យើងបានយល់ដឹងដូចខាងក្រោម ដើម្បីធ្វើឱ្យការងារនេះ​ដំណើរការទៅមុខបន្តទៀត៖

  • វីដេអូដែលបង្កជាការចូលរួម គឺពេញនិយមខ្លាំង​ពីសំណាក់យុវវ័យ។ វីដេអូបែបនេះ រួមមាន​វីដេអូដែល​អ្នកជំនាញពូកែនិយាយ ហើយគាត់ពិភាក្សាអំពីគុណសម្បត្តិ និងគុណវិបត្តិនៃប្រភេទពន្យារកំណើត​ផ្សេងៗ។
  • មាតិកាជាចំណេះដឹង ដែលមានព័ត៌មានទាក់ទងនឹងប្រធានបទសិទិ្ធនិងសុខភាពបន្តពូជ និងសុខភាពផ្លូវភេទ ដែលអាចឱ្យយុវជនងាយស្រួលក្នុងការចែករំលែកព័ត៌មានទៅដល់មិត្តភក្តិរបស់គេ។
  • មាតិកាជាសំណួរចម្លើយ ដែលឆ្លើយតបទៅនឹងសំនួរ ដែលយុវជនមានជាញឹកញាប់។
  • មាតិកាដែលឆ្លើយតបទៅនឹងការយល់ខុស​ អំពី​ប្រធានបទទាក់ទងនឹងសិទ្ធិ និងសុខភាពបន្តពូជនិងសុខភាពផ្លូវភេទ។
  • ការចូលរួមរបស់យុវជនក្នុងការបង្កើតយុទ្ធនាការនេះ ជួយដល់ការ​ចូលរួមពីសំណាក់ក្រុមគោលដៅជាមួយនឹងអ្នកជំនាញដែលពូកែ ហើយថែមទាំងជួយធ្វើឱ្យយុទ្ធនាការនេះមានភាពខុសគ្នាពីថ្នាក់រៀន។

សៅសុភនាថ បាននិយាយថា “ភាព​ជាដៃគូនេះ បង្ហាញអំពីការ​ខិតខំប្រឹងប្រែងជាមួយគ្នា ដើម្បីដោះស្រាយ​បញ្ហាសំខាន់ៗ និងផ្តល់ដល់យុវវ័យនូវព័ត៌មាននិងធនធានដ៏មានតម្លៃ ទាក់ទងនឹង​ការពន្យារកំណើត”។ គាត់ប្រាប់ឱ្យដឹងបន្ថែមទៀតថា “ការសហការគ្នានេះ ក៏បាន​បណ្តុះគំនិតឱ្យ​ដុះស្លាប បានដឹងអំពីសារសំខាន់នៃការធ្វើកិច្ចការរួមគ្នា និងលើកទឹកចិត្តឱ្យពួកយើង ស្វះស្វែងបន្តទៀតក្នុងការធ្វើជាដៃគូ និងគំនិតផ្តួចផ្តើម ក្នុងគោលបំណងលើកកម្ពស់ដំណោះស្រាយផ្សេងៗទៀត។”

Dosslarb team on set filming a video responding to young people’s questions

Sopheakneath and her team are proud of their work, where they take creative approaches to support AYSRHR education in Cambodia. She maintains that “Dosslarb will keep striving to improve our work and deliver content to our target audiences. We are still working…to motivate and encourage youth to receive information and have open discussions for better sexual health.”

ABOUT PHB

“Just the Two of Us” is part of the Promoting Healthy Behaviors (PHB) Activity, a USAID-funded Social and Behavior Change project that commenced in 2018 and is implemented by PSI Cambodia. The goal of PHB is to improve health behaviors among Cambodians and ensure they seek and receive quality healthcare with decreased financial hardship.​ PHB initially targeted various key health areas: Maternal & Child Health; Nutrition; Water, Sanitation and Hygiene (WASH); Tuberculosis; Family Planning; and Malaria and noncommunicable diseases (NCDs).